1. So sánh nhanh: List vs String

Cả hai đều là kiểu dữ liệu dạng chuỗi (có thứ tự, dùng chỉ số), nhưng List chứa phần tử (có thể nhiều kiểu) còn String chứa ký tự.

# List: thay đổi trực tiếp được
scores = [7, 8, 9]
scores[0] = 10
print(scores)  # [10, 8, 9]

# String: không thể đổi trực tiếp từng ký tự
s = "python"
# s[0] = "P"   # lỗi
s = "P" + s[1:]
print(s)       # Python

2. Kỹ năng chung: index, slice, len

a = [10, 20, 30]
s = "abc"

print(a[0])   # 10
print(a[-1])  # 30
print(s[0])   # 'a'
print(s[-1])  # 'c'

a = [10, 20, 30, 40, 50]
s = "Hello Python"

print(a[1:4])   # [20, 30, 40]
print(a[:3])    # [10, 20, 30]
print(a[::2])   # [10, 30, 50]

print(s[0:5])   # 'Hello'
print(s[6:])    # 'Python'
print(s[::2])   # 'HloPto'

3. Thao tác hay gặp với danh sách

a = []
b = [2, 4, 6]

# Từ chuỗi
c = list("abc")   # ['a','b','c']

# Lặp để tạo theo quy luật
sq = []
for i in range(5):
    sq.append(i*i)
print(sq)          # [0,1,4,9,16]

a = [1, 2, 3]

# Thêm
a.append(9)        # [1,2,3,9]

# Chèn
a.insert(1, 99)    # [1,99,2,3,9]

# Xóa theo vị trí
last = a.pop()     # lấy 9, a còn [1,99,2,3]

# Xóa theo giá trị
a.remove(99)       # [1,2,3]

# Xóa bằng del
del a[0]           # [2,3]

a = [3, 7, 2, 9]

# 1) Theo phần tử
for v in a:
    print(v)

# 2) Theo chỉ số
for i in range(len(a)):
    print(i, a[i])

a = [5, 1, 4]

b = sorted(a)  # tạo list mới
print(a)       # [5,1,4]
print(b)       # [1,4,5]

a.sort()       # sắp xếp tại chỗ

a.reverse()    # đảo tại chỗ
c = a[::-1]    # tạo bản sao đảo

4. Thao tác hay gặp với xâu kí tự

s = "  PyThon  "

print(s.strip())      # bỏ khoảng trắng đầu/cuối
print(s.lower())      # chữ thường
print(s.upper())      # chữ hoa
print(s.replace("Th", "th"))

print("123".isdigit())
print("abc".isalpha())

s = "bananas"

print("na" in s)      # True
print(s.find("na"))   # 2
print(s.find("xyz"))  # -1

# index cũng trả vị trí, nhưng lỗi nếu không có
# print(s.index("xyz"))

# split: tách chuỗi -> list
line = "5 2 9 1 7"
parts = line.split()        # ['5','2','9','1','7']

csv = "a,b,c"
parts2 = csv.split(",")     # ['a','b','c']

# join: ghép list -> chuỗi
out = "-".join(["a", "b", "c"])  # 'a-b-c'
print(out)

text = "Toi yeu Python"

print(len(text))            # số ký tự (tính cả khoảng trắng)

words = text.split()        # tách theo khoảng trắng
print(len(words))           # số từ

print(text.count("o"))      # đếm ký tự 'o'

5. Tạo danh sách từ xâu kí tự

line = input().strip()
parts = line.split()

nums = []
for p in parts:
    n = int(p)
    nums.append(n)

print(nums)

line = input().strip()
line = line.replace(" ", "")
parts = line.split(",")

nums = []
for p in parts:
    if p != "":
        nums.append(int(p))

print(nums)

s = "abcXYZ"
chars = list(s)
print(chars)

lines = []
while True:
    s = input().strip()
    if s == "":
        break
    lines.append(s)

print(lines)

6. Một số bài toán phổ biến

cnt = 0
for x in nums:
    if x % 2 == 0:
        cnt += 1
print(cnt)

mx = nums[0]
for x in nums:
    if x > mx:
        mx = x
print(mx)

b = []
for x in nums:
    if x % 5 != 0:
        b.append(x)
print(b)

text = input().strip()
words = text.split()

longest = ""
for w in words:
    if len(w) > len(longest):
        longest = w

print(len(words))
print(longest)

7. Lỗi thường gặp & cách tránh